Erythromycin
| ระดับหลักฐาน: L4 | ข้อบ่งใช้ที่ทำนาย: 10 รายการ |
สารบัญ
- Erythromycin
- Erythromycin: จากการรักษาการติดเชื้อแบคทีเรียสู่กระจกตาอักเสบชนิดจุด (Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis)
- สรุปสั้นๆ
- ภาพรวมฉบับย่อ
- ทำไมการคาดการณ์นี้จึงสมเหตุสมผล?
- หลักฐานจากการทดลองทางคลินิก
- หลักฐานจากวรรณกรรม
- ข้อมูลการวางจำหน่ายในประเทศไทย
- ข้อพิจารณาด้านความปลอดภัย
- สรุปและขั้นตอนถัดไป
- ⚠️ ข้อจำกัดความรับผิดชอบ: รายงานนี้จัดทำขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ด้านการวิจัยเท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำทางการแพทย์ ผลการทำนายการนำยาเก่ามาใช้ใหม่ต้องผ่านการตรวจสอบทางคลินิกก่อนนำไปประยุกต์ใช้
ใช้ skill txgnn-pipeline เพื่อตรวจสอบบริบทงาน — ทาสก์นี้เป็นการสร้างรายงานประเมินจาก Evidence Pack ตาม Prompt v5 ซึ่งกำหนดรูปแบบไว้ชัดเจน จึงดำเนินการเขียนรายงานได้เลย
Erythromycin: จากการรักษาการติดเชื้อแบคทีเรียสู่กระจกตาอักเสบชนิดจุด (Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis)
สรุปสั้นๆ
Erythromycin เป็นยาปฏิชีวนะกลุ่ม macrolide ที่ใช้รักษาการติดเชื้อแบคทีเรียหลากหลายชนิด ทั้งทางเดินหายใจ ผิวหนัง และโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ รวมถึงมีฤทธิ์ต้านเชื้อก่อโรคภายในเซลล์อย่าง Chlamydia trachomatis โมเดล TxGNN คาดการณ์ว่ายานี้อาจมีผลต่อ กระจกตาอักเสบชนิดจุด (Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis) ด้วยคะแนนการทำนายสูงถึง 99.89% ปัจจุบันมี วรรณกรรม 2 ฉบับ ที่เกี่ยวข้องสนับสนุนแนวทางนี้ในเชิงทางอ้อม แต่ยังไม่มีการทดลองทางคลินิกโดยตรงสำหรับข้อบ่งใช้นี้
ภาพรวมฉบับย่อ
| รายการ | เนื้อหา |
|---|---|
| ข้อบ่งใช้เดิม | ไม่มีข้อมูลใบอนุญาตในประเทศไทย (ยาปฏิชีวนะกลุ่ม macrolide สำหรับการติดเชื้อแบคทีเรีย) |
| ข้อบ่งใช้ใหม่ที่ทำนาย | กระจกตาอักเสบชนิดจุด (Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis) |
| คะแนนการทำนาย TxGNN | 99.89% |
| ระดับหลักฐาน | L4 |
| สถานะการวางจำหน่ายในไทย | ✗ ยังไม่ได้วางจำหน่าย |
| จำนวนใบอนุญาต | 0 รายการ |
| คำแนะนำในการตัดสินใจ | Hold |
ทำไมการคาดการณ์นี้จึงสมเหตุสมผล?
ปัจจุบันยังขาดข้อมูลกลไกการออกฤทธิ์โดยละเอียดจากฐานข้อมูล DrugBank (Data Gap) อย่างไรก็ตาม จากหลักฐานที่ปรากฏในวรรณกรรมภายใน Evidence Pack นี้ Erythromycin เป็นยาปฏิชีวนะกลุ่ม macrolide ที่ออกฤทธิ์ยับยั้งการสังเคราะห์โปรตีนของแบคทีเรียโดยจับกับ ribosomal subunit 50S มีประสิทธิผลต่อเชื้อก่อโรคภายในเซลล์ (intracellular pathogens) โดยเฉพาะ Chlamydia trachomatis ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญของโรคตาอักเสบหลายชนิด รวมถึงยังมีคุณสมบัติต้านการอักเสบในระดับท้องถิ่นที่อาจช่วยบรรเทาความเสียหายของเยื่อบุผิวกระจกตาได้
กระจกตาอักเสบชนิดจุด (Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis) เป็นภาวะอักเสบของพื้นผิวกระจกตาที่อาจเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย ไวรัส หรือปัจจัยอื่น ความสามารถของ Erythromycin ในการซึมผ่านเข้าสู่เนื้อเยื่อตาและยับยั้งเชื้อก่อโรคภายในเซลล์ทำให้เกิดความเป็นไปได้ทางทฤษฎีสำหรับการนำมาใช้ในข้อบ่งใช้นี้ ทั้งนี้ Erythromycin ขนาดยาสำหรับตา (ophthalmic ointment) เป็นรูปแบบที่ใช้ในทางคลินิกเพื่อรักษาการติดเชื้อตาอยู่แล้ว
อย่างไรก็ตาม หลักฐานทั้ง 2 ฉบับที่มีอยู่ในปัจจุบันเป็นเพียงหลักฐานทางอ้อม ไม่มีการศึกษาทางคลินิกที่ทดสอบ Erythromycin โดยตรงในข้อบ่งใช้ Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis การคาดการณ์นี้มาจากความสัมพันธ์ในกราฟความรู้ (knowledge graph) ของ TxGNN ซึ่งยังต้องการการตรวจสอบเพิ่มเติมในเชิงคลินิก
หลักฐานจากการทดลองทางคลินิก
ปัจจุบันยังไม่มีการลงทะเบียนการทดลองทางคลินิกที่เกี่ยวข้องกับการใช้ Erythromycin ในการรักษากระจกตาอักเสบชนิดจุด (Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis)
หลักฐานจากวรรณกรรม
| PMID | ปี | ประเภท | วารสาร | ผลลัพธ์หลัก |
|---|---|---|---|---|
| 11495307 | 2001 | Review | Journal of Pediatric Ophthalmology and Strabismus | บรรยายประวัติ อาการ และสัญญาณทางคลินิก พร้อมแนวทางการรักษา Blepharokeratoconjunctivitis เรื้อรังในเด็ก — เป็นหลักฐานทางอ้อมสำหรับการใช้ยาปฏิชีวนะในโรคตาอักเสบชนิดนี้ |
| 32826651 | 2021 | Case series | Cornea | รายงาน Microsporidia (Encephalitozoon hellem) Keratoconjunctivitis ในผู้ใหญ่ที่มีภูมิคุ้มกันปกติ วินิจฉัยด้วย metagenomic deep sequencing — สนับสนุนบทบาทของเชื้อก่อโรคที่อาจตอบสนองต่อ macrolide |
ข้อมูลการวางจำหน่ายในประเทศไทย
ตามข้อมูลที่รวบรวมได้ ณ วันที่ 25 เมษายน 2026 Erythromycin ยังไม่มีการขึ้นทะเบียนกับสำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา (อย.) ของประเทศไทย จำนวนใบอนุญาตที่ค้นพบ: 0 รายการ
ข้อพิจารณาด้านความปลอดภัย
กรุณาดูข้อมูลความปลอดภัยในเอกสารกำกับยา
หมายเหตุ: ข้อมูลคำเตือนหลัก ข้อห้ามใช้ และปฏิกิริยาระหว่างยาจาก TFDA/DrugBank ยังอยู่ในขั้น Data Gap กรุณาดาวน์โหลดเอกสารกำกับยา (Package Insert) จากเว็บไซต์ TFDA และสืบค้น DrugBank API เพิ่มเติมก่อนนำไปประเมินความปลอดภัยในระดับถัดไป
สรุปและขั้นตอนถัดไป
การตัดสินใจ: Hold
เหตุผล: หลักฐานอยู่ในระดับ L4 (การศึกษาก่อนคลินิก/หลักฐานทางกลไก) โดยไม่มีการทดลองทางคลินิกที่ตรวจสอบ Erythromycin โดยตรงสำหรับ Punctate Epithelial Keratoconjunctivitis วรรณกรรม 2 ฉบับที่มีอยู่เป็นหลักฐานทางอ้อมระดับ Tier 3 ทั้งสิ้น ยังไม่เพียงพอสำหรับการประเมินเพื่อนำไปใช้ทางคลินิก นอกจากนี้ ข้อมูลความปลอดภัย (TFDA warnings, DDI, contraindications) และกลไกการออกฤทธิ์ยังเป็น Data Gap ซึ่งถือเป็น Blocking issue สำหรับการประเมิน S1
หากต้องการดำเนินการต่อต้อง:
- ดาวน์โหลดและวิเคราะห์เอกสารกำกับยา (PDF) จากเว็บไซต์ TFDA เพื่อให้ได้ข้อมูลคำเตือนและข้อห้ามใช้ (แก้ไข DG001)
- สืบค้นกลไกการออกฤทธิ์ (MOA) จาก DrugBank API (แก้ไข DG002)
- สืบค้นการทดลองทางคลินิกเพิ่มเติมด้วยคำค้น "erythromycin ophthalmic" หรือ "macrolide keratoconjunctivitis" เพื่อเพิ่มฐานหลักฐาน
- พิจารณาศึกษาก่อนคลินิกในแบบจำลองโรคตาเพื่อยืนยันกลไกต้านเชื้อในระดับพื้นผิวกระจกตาก่อนยกระดับเป็น S2
⚠️ ข้อจำกัดความรับผิดชอบ: รายงานนี้จัดทำขึ้นเพื่อวัตถุประสงค์ด้านการวิจัยเท่านั้น ไม่ถือเป็นคำแนะนำทางการแพทย์ ผลการทำนายการนำยาเก่ามาใช้ใหม่ต้องผ่านการตรวจสอบทางคลินิกก่อนนำไปประยุกต์ใช้